PERSOONLIJK VERHAAL: De finale klap

"Waar ben jij mee bezig?" Vroeg een vriend mij, terwijl ik stevig aan het typen was. "Is het een scenario?" Ja, min of meer. "Wordt het zoals Kill Bill?" Nee, het is geen wraakverhaal. Ken jij die braziliaanse keuken met dat lekkere vegetarische eten? Ik trakteer en jij geeft jouw mening. Hier begint mijn verhaal, wijs ik met mijn vinger. 
Daar lag ik midden op de straat. Die stomme tramrails. Uitgegleden met fiets over natte roest. Ik lag onder mijn transportfiets met daarop de videocamera en het statief. Deze had ik nodig voor de tv-opnames van die avond. Auto’s zoefden langs mij heen. Een enorme pijn in mijn rechterarm. Ik voelde mij duizelig. Een engel kwam mij naar mij toe. Ik zag sterretjes. “Alles goed met jou? ”, vroeg de vrouw. Hoe kwam ik hier terecht?

Het begon vorige eeuw. Radio 1 stond zoals gewoonlijk aan. De enthousiaste man vertelde zijn verhaal aan de verslaggever. De man was met zijn auto de bocht uitgevlogen. Ernstig gewond geraakt. Nu lag hij op zijn eigen ziekenafdeling van het bejaardenhuis waar hij onlangs algemeen directeur was geworden. Alles moest veranderen. Alles moest kunnen. Mensen moesten ja zeggen. Interessant, dacht ik.
 
In de zomer van 1999 sprak ik met mijn leraar van de videoschool. Hij vroeg mij of ik geïnteresseerd was in een baan bij de lokale televisie. Dus had ik gesolliciteerd en kort kennis gemaakt met een kleine man in een witte pullover. Dit was mijn nieuwe baas. Het was de man van de radio die zei ja tegen mij en ik had een baan bij de televisie.

Dacht ik eindelijk mijn droombaan gevonden te hebben. We maakten interviews met de bewoners en met bekendheden zoals Wouter Bos, Emiel Ratelband. Vaak waren er feestjes met speeches, muziek, dans, hapjes en drankjes. Een keer met olifanten, kamelen en slangen. Het was allemaal te zien lokaal op de kabeltelevisie. Onregelmatig waren de uren. Alle dagen en avonden van de week. Naast het filmen, de interviews deed ik ook de eindmontage. De uitzendingen werden steeds populairder en samen met een collega werden we daarom ook vaker gevraagd om items te filmen. Ik begon prive-afspraken te annuleren. Nee, sorry, ik kan niet. De baas houdt een zeer belangrijke speech in cafe de Unie. En dat wil hij gefilmd hebben. En wat de baas wil, geschied. Ik had immers van hem geleerd om overal ja op te zeggen. Resultaat: muisarm en burnout.

Nadat ik met mijn transportfiets gevallen was, ben ik naar het ziekenhuis gegaan, met een verwijzing voor een rontgenfoto van de huisarts. Een kleine breuk in mijn elleboog, zei de specialist. Over mijn hele rechter arm voelde ik een strakke tinteling. Bewegen was pijnlijk. Mijn rechter arm werd in een mutella gehesen. Ik muisde daarom met mijn linkerhand om de televisie-uitzendingen op de kabel te krijgen. Een beetje ziek, gewoon doorwerken was het motto van de baas. Had zo een paar weken met verband om mijn arm gewerkt. Daarna besloot ik 4 weken vakantie op te nemen om tot rust te komen en mij te bezinnen.

Van de baas kreeg ik een mooi getuigschrift waarin stond dat mijn afdeling opgeheven werd. Op het internet heb ik mij ingeschreven bij wat vroeger het arbeidsbureau werd genoemd. Na een aantal persoonlijke gesprekken werd ik opgeroepen voor de sollicitatie-training. Na geduldig gewacht te hebben in de wachtkamer kwam er een juf die aan ons vieren vroeg: "Waar is iedereen?" Ze vroeg of wij konden vertellen waar de andere kandidaten van haar lijstje gebleven waren. We moesten haar volgen. Binnen vroeg ze naar onze persoonlijke geschiedenissen. Ongeveer acht jaar heb ik gewerkt als cameraman. Als ik solliciteerde op vacatures werd ik niet serieus genomen. Eerdere sollicitatie-trainingen hadden dat gevoel niet weggenomen. Ik werd er een beetje depri van. Dat zat allemaal in mijn hoofd, vond ze.

Wat kon ik doen. Ik was overspannen. Heb daarom bij het Riagg een aantal trainingen gevolgd. Ik heb er geleerd om te relativeren en om nee te zeggen. Hoewel het nee zeggen mij af en toe nog steeds moeilijk valt om te doen, lukt het nu beter.

Na afloop van een theatervoorstelling hoorde ik van iemand over het theateratelier. Ben drie keer om het gebouw heengelopen voordat ik naar binnen durfde. Opwarmings-oefeningen. Improviseren. Aldoende werden de verhalen van de deelnemers omgetoverd tot toneelstukken. Publiek werd uitgenodigd en geenthousiasmeerd om mee te doen. Mensen vertelden hun eigen verhaal. “De blootloper” was een groot succes. Deze voorstelling ging over de opvang van dak- en thuislozen. Later ging ik zelf voor publiek acteren. In een intensieve periode leerde ik over heel veel facetten van het vak. Leren van teksten en het omgaan met spanning bijvoorbeeld.

We gingen optreden buiten de muren van het theateratelier. Ik vond het heel spannend en leerzaam om bij instellingen zoals het Leger des Heils en Centrum voor Dienstverlening op te treden. De voorstellingen gingen over wat mensen meegemaakt hebben in benarde situaties en wat we in deze situaties er aan zouden kunnen doen om aan deze verhalen positievere wendingen te kunnen geven. We maakten intensieve dagen en ik heb gemerkt dat ik goed voor mij zelf moet zorgen en streng mijn grenzen moet aangeven. Na een flink aantal voorstellingen en workshops kwam er een boek over met als titel: "DUNK: implementatie participatief drama" en werd er officieel aangekondigd dat het Dunk team volgend seizoen landelijk workshops en theatervoorstellingen gaat verzorgen.

Mijn verhaal is nog niet af. Ik blijf dinsdags bij het theater-atelier verhalen spelen. Op zondag 17 oktober spee Dunk op lnternationale dag tegen armoede de voorstelling "Mysterie". Het is in het Zuidpleintheater te Rotterdam. Deze dag wordt in Rotterdam georganiseerd door Rosa! – Rotterdamse Sociale Alliantie, netwerk tegen armoede.

Schrijver bij RoSA! bekend. Reacties naar aanleiding van "de finale klap" of ook een eigen verhaal insturen: mail@rosarotterdam.nl .